نگرشى بر ژئومورفولوژى ساحل عمان مطالعه موردى: دشتیارى چابهار و جلگه باهوکلات

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

عضو هیأت علمی گروه جغرافیای دانشگاه آزاد واحد اهواز

چکیده

ناحیه دشتیارى چابهار در ساحل عمان که حدود 3450 کیلومترمربع وسعت دارد، 2900 کیلومترمربع آن مورد مطالعه قرار گرفت.
تحقیقات در مورد تحول اشکال زمین در بخش ‏هاى مختلف نشان مى‏ دهد که عوارض منطقه تحت تأثیر فرایندهاى اوروژنیک و اپیروژنیک و فرایندهاى بیرونى به شکل امروزى در آمده ‏اند. لیکن این فرایندها بیانگر ویژگى‏ هاى خشک دشتیارى است. قدیمى‏ ترین سنگ‏ ها در شمال ناحیه مربوط به کرتاسه پایانى و شمال ملانژهاى رنگى است وکهن‏ ترین نهشته‏ ها در دشتیارى متعلق به میوسن پایانى مى‏باشد که از مجموعه سنگ ‏ها و مارن کنگلومراى ریز دانه تشکیل شده است. چشم اندازهاى ساحلى عمان شامل هزار دره، جریان ‏هاى گلى مارن‏ها، دامنه ‏هاى با حفره ‏هاى تافونى، مسیل ‏هاى گود جلگه ساحلى، دو خط ساحلى ماسه ‏اى، تپه‏ هاى ماسه‏ اى، پهنه‏ هاى کویرى رسى مارنى مى‏باشد. پدیده‏ هاى ژئومورفولوژى ساحل عمان نیز شامل گل فشان‏ها، تراس‏هاى دریایى، جلگه ‏هاى ساحلى و پایکوهى و آبرفتى، مخروط آبرفتى و تپه‏ ها است. در دوره یخچالى و بین یخچالى به ترتیب آب و باد عامل مسلط فرسایشى بوده و پادگان‏ هاى مطبق و فرسایش‏هاى کاوشى و مکانیکى از شواهد دوره ‏هاى بارانى در این منطقه مى‏ باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Survey on the Geomorphology of the Omani Coastline Case study: Dashtiarii of Chabahar and Bahukalat Plain

نویسنده [English]

  • Gebraiil Ghorbanian
Member of Faculty, Department of Geography, Azad Islamic University of Ahvaz
چکیده [English]

An area of 2900 square kilometers of the Dashtiari district of Chabahar, which is about 3450 square kilometer wide in total, was studied.
Research on the evolution of landforms in different sectors shows that the features of the region have come to their current form by orogenic and epeirogenic processes as well as external processes. However, these processes exhibit dry characteristics of Dashtiar. The oldest rocks in the north are related to the late Cretaceous and the north of colored mélange, and the oldest deposits are in Dashtiari, belonging to late Miocene, and consisting of a set of rocks and fine-grained marl-conglomerate. The coastal landscapes of the Omani coast include Hezar-Darreh (a thousand valleys), muddy flows of the marl, hills of the tafoni caverns, deep watercourses of coastal plains, two sandy beach lanes, sandy hills, desert zones of clay marl. The geomorphologic phenomena of the Omani coast include mud volcanos, sea terraces, coastal, foothill and alluvial plains, alluvial cones and hills. In the glacial period and the period between glacial periods, water and wind are the dominant factor of erosion respectively, and the laminated terraces and exploratory and mechanical erosion are evidences of rainy periods in this region.

کلیدواژه‌ها [English]

  • morphodynamism
  • epeirogenic
  • color mélange
  • Flysch
  • mud volcano
  • orogenic
  • خphiolite
  • terrace

1- پرورشى، الیاس، بررسى رابطه ژئومورفولوژى با فرسایش در حوضه آبخیز گزیر شهرستان بندر لنگه با تأکید بر فرسایش خندقى، پایان نامه کارشناسى ارشد دانشگاه تهران.

2- خسروى، عباس، 1378، پژوهشى در سیماى طبیعى ایران، انتشارات سازمان جغرافیایى نیروهاى مسلح.

3- خیام، مقصود، 1372، ژئومورفولوژى ایران، جزوه دوره کارشناسى.

4- رجائى، عبدالحمید، 1373، ژئومورفولوژى کاربردى در برنامه ریزى و عمران ناحیه نشر قومس.

5- سازمان جغرافیایى نیروهاى مسلح، عکس‏ هاى هوایى به مقیاس 55000/1.

6- سازمان جغرافیایى نیروهاى مسلح، نقشه توپوگرافى به مقیاس 250000/1 سرى K55q و 50000/1.

7- سازمان زمین‏ شناسى کشور، نقشه 500000/1، GK91 شرکت ملى نفت ایران.

8- سازمان زمین ‏شناسى کشور، نقشه 100000/1 زمین‏ شناسى منطقه دشتیارى .GK91

9- فریفته، جمشید، تحولات ژئومورفولوژى در جلگه دشتیارى چابهار، مرکز تحقیقات مناطق کویرى و بیابانى نشریه شماره 23.

10- قریشى، منوچهر، 1363، گسلش سنوزوئیک پسین در جنوب خاورى ایران وزارت معادن و فلزات سازمان زمین‏ شناسى کشور.

11- کردوانى، پرویز، 1373، حفاظت خاک و آبخیزدارى انتشارات دانشگاه تهران.

12- محمودى، فرج ا...، 1370، چهره زمین در بیابان‏ هاى گرم ایران، مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانى دانشگاه تهران شماره 3 و 4 سال 29.

13- مرکز سنجش از دور ایران، تصاویر ماهواره ‏اى کوارتر به شماره3 Q42 -156، سال‏هاى 1988-1998.

14- نگارش، حسین، بررسى تحول ژئومورفولوژیکى بخشى از ناحیه ساحلى دریاى عمان، رشد آموزش جغرافیا شماره 39.

15- نگارش، حسین، بررسى تحول ژئومورفولوژیکى ناحیه ساحلى عمان، پایان نامه کارشناسى ارشد دانشگاه تربیت مدرس.

16- وزارت آموزش و پرورش، 1364، زمین‏ شناسى، مرکز تربیت معلم.

17- وثوق، منصور، 1372، زمین ‏شناسى ایران جزء دوره کارشناسى.

18- سبزه‏ یى، مسیب، 1375، واژه‏نامه زمین‏ شناسى و علوم و فنون وابسته مرکز نشر سمر.

19- یادداشت‏ هاى شخصى و بازدید میدانى

20- cook.Ru and A 1975 Warren geomorphology in desert

21- Messori.L1963 Iran geology of makran chahbahhar zone annexed to Makran Area Final Geological report