بررسی سینوپتیکی خشکسالی در استان همدان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناس ارشد هواشناسی

چکیده

امروزه با توجه به مشکلات بسیاری که خشکسالی ایجاد نموده است نیاز به انجام مطالعات پیش­ بینی و مقابله با آن حیاتی به نظر می­ رسد.
بررسی دقیق این پدیده نیاز به مطالعات جامع و تخصصی دارد که همه عوامل مؤثر در ایجاد آن را دربرگیرد.
در این مقاله به نقش عوامل سینوپتیکی که دوره­ های خشک و تر را در استان همدان ایجاد نموده­ اند پرداخته می­ شود و از اطلاعات نقشه های سینوپتیکی در پیش ­بینی خشکسالی استفاده می­ گردد.
در این تحقیق ابتدا به روش گیبس و موهر و شاخص های بارندگی شدت خشکسالی تعیین شده و مشخص گردید در سطوح بین 850 الی 500 هکتوپاسکالی همخوانی قابل قبولی بین ضرایب ICC و شدت های ماهیانه خشکسالی رخ داده در استان همدان وجود دارد.

عنوان مقاله [English]

Synoptic Analysis of Drought in Hamadan Province

نویسنده [English]

  • Ali Baratian
Master of Meteorology
چکیده [English]

Today, considering the many problems that drought has caused, the need to conduct studies to anticipate and counteract it seems critical.
A careful study of this phenomenon requires comprehensive and specialized studies that will include all the factors that affect it.
In this paper, the role of synoptic factors that have created dry and wet periods in Hamadan province has been studied and synoptic maps are used to predict drought.
In this research, the intensity of drought was determined using Gibbs and Moher method and rainfall indices and it was found that there was a good agreement between ICC coefficients and monthly intensities of drought occurred in Hamadan province within 500-850 HPA range.

این مقاله برگرفته از طرح پژوهشی بررسی سینوپتیکی روند خشکسالی در استان همدان می­ باشد که توسط اداره کل هواشناسی استان همدان و با همکاری دانشگاه بوعلی سینا همدان اجرا گردیده است که تعدادی از منابع آن به شرح زیر می­ باشد:
1- باقری، سعید، 1371: بررسی سیستمهای سینوپتیکی سیل­زا در شمال ایران، رساله کارشناسی ارشد هواشناسی، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران.
2- خوش اخلاق، فرامرز، 1371: تحقیق در خشکسالی­های فراگیر ایران با استفاده از تحلیل سینوپتیکی، رساله دکتری جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه تبریز، تبریز.
3- سازمان هواشناسی کشور ، دانشگاه بوعلی­سینا، 1367: بررسی روند خشکسالی در استان همدان (مرحله اول)، طرح مشترک سازمان هواشناسی کشور – دانشگاه بوعلی­سینا همدان
4- سازمان هواشناسی کشور، دانشگاه بوعلی­سینا، 1377: بررسی روند خشکسالی در استان همدان (مرحله دوم)، طرح مشترک سازمان هواشناسی کشور – دانشگاه بوعلی­سینا همدان.
5- سبزی­پرور، علی­اکبر، 1370: بررسی سیستم­های سینوپتیکی سیل­زا در جنوب غرب ایران، رساله کارشناسی ارشد هواشناسی، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران.
6- فرج­زاده، منوچهر، 1374: بررسی آمار خشکسالی در ایران، رساله دکتری جغرافیای طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران.
7- مالکی، عبدالکریم، 1375: مدلسازی خشکسالی در غرب کشور، رساله کارشناسی ارشد، سازمان هواشناسی کشور، تهران.
8- مرادی نور، محمد، 1375: مطالعه و بررسی خشکسالی در ایران (1990 – 1956) ، رساله کارشناسی ارشد هواشناسی، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، تهران.
9-مهندسین مشاور تهران پژوهش، 1370: طرح مطالعاتی روستاهای زمین (پوشش گیاهی)، همدان.
10- Baeey, R.G and Perry A.H. 1973: Synoptic Climatology Method and Applications. Harper & Row Publishers, USA.