تحلیل میانگین درازمدت تابش بلند زمینی ایران با داده های سنجش از دور

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آب و هواشناسی ،گروه جغرافیای طبیعی(اقلیم شناسی)،دانشگاه سیستان و بلوچستان،زاهدان،ایران

2 استاد گروه جغرافیای طبیعی(اقلیم شناسی)،دانشگاه سیستان و بلوچستان،زاهدان،ایران

3 استاد گروه آب و هواشناسی دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

10.22131/sepehr.2019.35647

چکیده

خورشید منبع اصلی انرژی و حیات در سطح زمین است و بدون تابش خورشید هیچ فرآیند جوی و اقلیمی در سطح کره زمین وجود نخواهدد اشت. حیات گیاهی،جانوری و انسانی در سیاره زمین، وابسته به انرژی خورشید استتابش موج کوتاه از جهت استفاده آن در فرایندهای زیست‌ شناختی بخصوص فتوسنتز و ادامه حیات بشر ی دارای اهمیت زیادی است و تابش موج بلند زمینی که حاصل برونداد گرمایش سطح زمین است، در تعادل گرمایی سیاره زمین با توجه به وجود گازهای گلخانهای نقشی بسیار حیاتی دارد. بخشی از تابش موج بلندزمینی[1]از طریق پنجرههای جوی خارج میشود و بخش عمدهای از آن توسط گازهای گلخانهای به صورت تابش بلند برگشتی به سطح زمین بازگشت داده میشود که به ویژه در طی شبهاو فصل زمستان نقش مهمی در تعادل دمایی کره زمین بازی میکند. برآورد تابش بلند زمینی کاری دشوار است و سنجش از دور میتواند برای ارزیابی آن در مقیاس سیارهای و منطقهای مورد استفاده قرار گیرد. هدف از این پژوهش تحلیل میانگین بلند مدت تابش بلند زمینی ایران به کمک داده‌‌های مرکز ملی هوا و اقیانوس ‌‌شناسی[2] می‌‌باشد. در این پژوهش نخست داده‌‌های میانگین روزانه OLR  دربازه زمانی 1979  تا  2016 با پوشش مکانی  1  درجه‌‌ی قوسی، در مقیاس جهانی از پایگاه ثبت داده‌‌های آب و هوایی[3] برداشت شد. سپس بر مبنای نزدیک به 1  میلیارد یاخته، میانگین بلند مدت OLR جهان و ایران محاسبه گردید. یافته‌‌ها در مقیاس سیارهای نشان داد که بیشینه‌‌ی تابش بلند زمینی در منطقه‌‌ی خاور میانه و شمال آفریقا با مقادیر بیش از  290 وات بر متر مربع رخ میدهد که ایران نیز بخشی از آن به حساب می‌‌آید. از این رو میانگین بلند مدت تابش بلند زمینی ایران  43  وات بیش از میانگین بلند مدت جهانی است که مهمترین دلیل آن زاویه‌‌ی عمود تابش (همجواری با مدار راس‌ السرطان) ناچیز بودن پوشش سطحی و خشکی زمین به ویژه در نیمه‌‌ی جنوبی و شرقی ایران‌ می‌‌باشد. تحلیل فضایی الگوهای تمرکز نقاط داغ و سرد با استفاده از آماره *GI برروی ایران نشان داد که نزدیک به  43  درصد از گستره ایران از نظر تابش بلند زمینی لکه‌‌های سرد (در سطح اطمینان  90  درصد)، 40  درصد لکه‌‌های داغ (در سطح اطمینان 90 درصد) و 18 درصد خنثی است که متأثر از عرض جغرافیایی و تنوع پوشش زمینی میباشد.



[1]- Outgoing Long wave Radiation


[2]- National Oceanic and Atmospheric Administration


[3]- Climate Data Record

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analyzing Long-Term average of outgoing longwave radiation over Iran using remote sensing data

نویسندگان [English]

  • Omid Reza Kefayat Motlagh 1
  • Mahmood Khosravi 2
  • Sayyed Abolfazl Masoodian 3
1 Ph.D. Student in climatology, Department of physical geography(Climatology), University of Sistan and Baluchestan,Zahedan,Iran
2 Professor, Department of physical geography (Climatology), University of Sistan and Baluchestan, Zahedan, Iran
3 Professore of climatology, Department of physical geography, University of Isfahan, Isfahan, Iran
چکیده [English]

1-Introduction
The sun is the primary source of energy and life for Earth, and without solar radiation, there will be no atmospheric and climate processes on the Earth. Animal, human and plant life on the Earth depend on the energy received from the sun. Shortwave solar radiation is very important, due to its role in biological processes, especially photosynthesis and human life. Outgoing Long Radiation (OLR), which is the result of heat reflection from the Earth’s surface, plays a vital role in the thermal balance of the Earth with regard to the presence of greenhouse gases. Part of the OLR goes out through atmospheric windows, but a large part of it is returned to the Earth by greenhouse gases, and plays an important role in the Earth’s thermal balance, especially during nights and in winters. Estimating Outgoing Long Radiation (OLR) is very difficult and remote sensing can be used to evaluate OLR on a planetary and regional scale. The purpose of this study is to examine long-term average of outgoing longwave radiation (OLR) over Iran using data received from the Iranian National Center for Oceanography and atmospheric science. Solar radiation is one of the most important parameters affecting the Earth atmosphere thermal balance (Isoman and Mayer, 2002). It also forms the basis for most of climate studies, because the process of evapotranspiration depends on the amount of available energy for evaporation (Alan et al, 1998). Since 99.8 percent of the energy at the Earth’s surface comes from the sun, the effect of solar radiation on evapotranspiration has been of great interest to researchers working in the field of agricultural science, especially irrigation sciences (De Souza et al, 2005). Some studies have used OLR trend to explore feedback and climate processes (Chu and Wang, 1997; Suuskind et al, 2012). Chuudi and Harrison studied El Niño’s impact on seasonal rainfall, temperature and atmospheric cycles’ anomalies in the U.S. using OLR. In another study, they have also estimated global seasonal rainfall anomalies related to El Niño and La niña using OLR (Chiody and Harrison, 2013, 2015). Knowing the amount of solar radiation in different locations is important for many practical issues such as estimating evapotranspiration, architectural design, agricultural products growth models, and etc. (Moradi, 2005; Alizadeh and Khalili, 2009; Mousavi Baygi et al, 2010). Considering the importance of climate change effects on the fluctuations of short wave and long wave radiations from the Earth surface and its relation with regional climate, research on this issue seems necessary. Since this issue has been underestimated in our country, and most researchers have only tried to find different coefficients and equations for estimating received solar radiation based on other meteorological parameters, making previous sporadic studies and researches on outgoing longwave radiation changes over Iran and other parts of the world applicable seems to be necessary.
 
2- Materials & Methods
In this study, HIRS satellite data were used to analyze long-term average of OLR on planetary and regional scale. NOAA satellites were launched by the National Oceanic and Atmospheric Administration of the United States. The latest satellite in these series (version 19) was launched in February 2009. This polar-orbiting satellite circles the Earth from the North Pole to the South Pole 14 times a day. This allows NOAA-19 to observe the whole Earth twice every day (NOAA website). Since the purpose of the present study is to examine long-term average of outgoing longwave radiation over Iran based on data received from NOAA, daily OLR averages were retrieved from the CDR database with 1 arc degree resolution on a global scale for the period 1/1/1979 - 12/29/2016. Then, Iran long-term average of OLR and also its global average were calculated based on nearly 1 billion cells. The Gi* analysis method was also used to study the spatial distribution of outgoing long wave radiation over Iran. Since data received from outside Iranian territory were also included, we used “In polygon” function in MATLAB software to extract data specific to geographic borders of Iran.
 
3- Results & Discussion
After calculating long-term average, results indicated that maximum OLR occurs between 30˚ north and south latitude, especially over the Middle East and North Africa, which is due to the radiation angle and ground cover. Results also showed that long-term average of the OLR was 222 W/m2. However, the mentioned areas have a reflection of more than 280 W/m2. Maximum OLR (289W/m2) occurs over Rub’ al-Khali desert and minimum OLR occurs over Antarctic glaciers (126 W/m2). These two points are one of the warmest and coldest areas on the Earth, respectively. They also have different ground cover. Therefore, it is natural to have a 173 W/m2 difference between the highest and lowest outgoing long-wave radiation over the Earth. Regional scale findings indicated that long-term average of OLR over Iran is 265 W/m2, which is 43 W/m2 (19 percent) higher than the global average. Results also showed that maximum OLR occurs to the west of Poshti region in Konnak city, Sistan and Baluchestan province (289 W/m2), and minimum OLR occurs over Ararat mountains in north-west Iran (approximately 235 W/m2). This 50 W/m2 difference is due to different latitude and altitude of these locations, which shows the significant role of temperature in the amount of outgoing long-wave radiation.
 
4-Conclusion
Findings indicated that average global OLR is 222W/m2 and maximum reflection over the Earth surface occurs between 20˚ north and south latitude. This is because the average reflection between these latitudes reaches 270 W/m2, which can be attributed to the proximity of Tropic of Cancer and Tropic of Capricorn. Findings also showed that average long-wave radiation over Iran (264 W/m2) is %19 higher than the global long-term average. Although, maximum global OLR occurs in Rub’ al-Khali desert in Saudi Arabia (299W/m2), Iran is also considered to have a high level of OLR due to its geographic location and limited ground cover. With a reflection of more than 280 W/m2,vast regions in southern Iran are considered to have excessive energy and thus play an important role in environmental warming. Spatial analysis of hot and cold spots concentration patterns (above 90% level of confidence) showed that nearly 40 percent of Iran is considered to be hot spots, 17 percent neutral and 43 percent cold spots, the pattern of which is affected by difference in latitude and ground cover. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Long term average
  • Outgoing longwave radiation
  • Climatic database
  • Hot spots
  • Iran

1- ابراهیم‌پور، معرفت، نیری؛ عبدالسلام، مهدی، هادی، 1388، ارائه یک رابطه جدید برای تخمین میزان تابش کل در اقلیم‌های مختلف ایران، مجله علمی-پژوهشی فضای جغرافیایی، سال نهم، شماره 25، صص 22-1.

2- برزو، فرزانه، 1393، بررسی تغییرات زمانی و مکانی شار گرمایی در ایران به منظور شناسایی چشمه‌های ریزگرد، حسن ذوالفقاری، رساله‌ی دکتری رشته آب و هواشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، سال 1393.

3- بلیانی، حکیم‌دوست؛ یدا...و یاسر، 1393، اصول و مبانی پردازش داده‌های مکانی(فضایی) با استفاده از روش‌های تحلیل فضایی، انتشارات آزادپیما، تهران، ص384.

4- رشید نیقی، علی، 1393، تخمین مکانی و زمانی توده گیاهی و تبخیر- تعرق با استفاده از تصاویر ماهواره‌ای (مطالعه موردی: استان آذربایجان شرقی)، امیر حسین ناظمی و علی‌اشرف صدرالدینی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز، سال 1393.

5- سبزی پرور، علی‌اکبر، 1384، مدل‌سازی تابش کشور با استفاده از داده‌های زمینی،اطلاعات ماهواره‌ای و مدل‌های فیزیکی، طرح سازمان هواشناسی کشور، ص181.

6- سنجل، یونس، 1384،گرمایش و سرمایش رویکردی نو، ترجمه کوروش امیر اصلانی، شرکت تولیدی و صنعتی انرژی کشور، تهران، ص152.

7- صفایی، خلجی‌اسدی، تقی‌زاده، جیلاوندی، طالقانی، دانش؛ بتول، مرتضی،حبیب، افسانه،گیتی، ماندانا، 1384، برآورد پتانسیل تابش خورشیدی در ایران و تهیه اطلسی تابشی آن، مجله علوم و فنون هسته‌ای، شماره 33، صص 34-27.

8- فاطمی، رضائی؛ سید باقر و یوسف، 1393، مبانی سنجش ‌از دور، انتشارات آزاده، تهران، چاپ چهارم، ص296.

9-  فلاح‌قالهری، غلام‌عباس، 1390، اصول و مبانی و هواشناسی، انتشارات پژوهشکده اقلیم‌شناسی، مشهد، چاپ اول، ص626.

10- کاویانی، علیجانی؛ محمدرضا وبهلول، 1395،مبانی آب‌وهواشناسی، انتشارات سمت، تهران، چاپ نوزدهم، ص600.

11- کندچینی، ملیکا، 1395، برآورد میزان تبخیر و تعرق واقعی با استفاده از الگوریتم سبال و تصاویر ماهواره لندست در استان گیلان، غلام عباس فلاح قالهری و کاظم علی‌آبادی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته آب‌وهواشناسی، دانشکده جغرافیا و برنامه‌ریزی، دانشگاه حکیم سبزواری، سال 1395.

12- کفایت مطلق، خسروی؛ امید رضا و  محمود، 1397، واکاوی روند سالانه تابش زمینتاب ایران و جهان با داده‌های دورسنجی، دومین کنفرانس ملی آب‌وهواشناسی ایران، 19 اردیبهشت‌ماه 1397، دانشگاه فردوسی مشهد، مجموعه مقالات کنفرانس.

13- کوچکی، نصیری محلاتی، شریفی، زند، کمالی؛ علی‌رضا، مهدی، حمیدرضا، اسکندر، غلامعلی، 1380، شبیه‌سازی رشد، فنولوژی و تولید ارقام گندم در اثرتغییر اقلیم در مشهد، مجله بیابان، جلد 6، شماره 2، صص 127-117.

14- مرادی، ساسان، 1384، تنظیم شرایط محیطی، تهران، انتشارات آشیان، ص192.

15- محمدیاری، توکلی، اقدر؛ فاطمه، مرتضی،حسین، 1395، ارزیابی و پهنه‌بندی کیفیت آب زیرزمینی مناطق مهران و دهلران از لحاظ کشاورزی با روش‌های زمین‌آمار، فصلنامه علوم و مهندسی آبیاری، جلد 39، شماره‌ی4، صص83-71.

16- موقری، علیرضا، 1394، بررسی تغییر مکانی پدیده منطقه همگرایی میان حاره‌ای و نوسان مادن-جولین برگردش عمومی جو منطقه و اقلیم ایران، محمود خسروی و بهلول علیجانی، رساله‌ی دکتری رشته آب ‌و هواشناسی، دانشکده جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، سال 1394.

17. Al-Awadhi, S.A(2005).  in regime and transfer function models of global solar radiation in Kuwait, Environmental modeling & Software 20, pp.1167-1174.

18. Boucher, K(1975), Global Climates. New York: Jun Wiley & Sons.

19. Chakraborty, S., Sasmal, S., Chakrabarti, S. K., & Bhattacharya, A. (2018). Observational signatures of unusual outgoing longwave radiation (OLR) and atmospheric gravity waves (AGW) as precursory effects of May 2015 Nepal earthquakes. Journal of Geodynamics, 113, 43-51.

20- Chelliah, M., & Arkin, P. (1992). Large-scale interannual variability of monthly outgoing longwave radiation anomalies over the global tropics. Journal of Climate, 5(4), 371-389.

21. Chen, Y., Shen, X., Jing, F., & Xiong, P. (2010). Application of outgoing longwave radiation data for earthquake research. In 2010 IEEE International Conference on Intelligent Computing and Intelligent Systems (Vol. 2, pp. 46-48). IEEE.

22- Chiodi, A. M., & Harrison, D. E. (2010). Characterizing warm-ENSO variability in the equatorial Pacific: An OLR perspective. Journal of Climate, 23(9), 2428-2439.

23- Crowley, T. J., & North, G. R. (1991). Paleoclimatology.

24. Cutforth, H. W., and Judiesch, D(2007). Long-term changes to incoming solar energy in Canadian prairie, Agricultural and Forest Meteorology, 145, pp.167–175.

25. Ouzounov, D., Liu, D., Chunli, K., Cervone, G., Kafatos, M., & Taylor, P. (2007). Outgoing long wave radiation variability from IR satellite data prior to major earthquakes. Tectonophysics, 431(1-4), 211-220.

26. Venkatanathan, N., & Natyaganov, V. (2014). Outgoing longwave radiations as pre-earthquake signals: preliminary results of 24 September 2013 (M 7.7) earthquake. Current Science, 1291-1297.

27. Getis, A. and Ord, J. K(1992). The analysis of spatial association by use of distance statistics,
Geography analysis 24(3):189-207.

28. Odland, J(1988). Spatial autocorrelation. Sage, Newbury Park.

29. Stanhill, G., Cohen, S(2005). Solar Radiation Changes in the United States during the Twentieth Century, Journal of climate, Vol. 18, pp. 1503-1512.

30- Xie, P., & Arkin, P. A. (1996). Analyses of global monthly precipitation using gauge observations, satellite estimates, and numerical model predictions. Journal of climate, 9(4), 840-858.

31. http://glossary.ametsoc.org/wiki/Main_Page.

32. https://www.ncdc.noaa.gov.

33. https://www.ncdc.noaa.gov/cdr.