تهیه نقشه پوشش گیاهی و پایش تغییرات آن با استفاده از تکنیک های سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی (مطالعه موردی: شهرستان بهبهان)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکدة منابع طبیعی دانشگاه صنعتی خاتم الانبیاء بهبهان

2 گروه جغرافیا، دانشگاه زابل

3 دانشکدة علوم دانشگاه شهید چمران اهواز

چکیده

آگاهی از خصوصیات کمی و کیفی تغییرات در برنامه‌ریزی‌های محیطی، آمایش سرزمین و توسعه پایدار بسیار حائز اهمیت‌اند. درحالحاضراستفاده ازنقشه‌های پوشش گیاهی یکی ازارکان مهم درتولیداطلاعات جهت برنامه‌ریزی‌های کلان وخرد می‌باشد. در این پژوهش جهت نمایش تغییرات زمانی و مکانی پوشش گیاهی شهرستان بهبهان ازاطلاعات باندهای ماهواره لندست سنجنده‌های ETM+و OLIدر دو سال 1378 و 1392 استفاده و مقدار شاخص NDVI برای دو سال محاسبه گردید. همچنین به منظوربررسی تغییرات کیفی پوشش گیاهی مقادیرعددی این شاخص به 4کلاس مختلف سرسبزی شامل اراضی با پوشش عالی، پوشش بسیار خوب، پوشش خوب و ضعیف طبقه‌بندی شد. سپس تغییرات رخداده با استفاده از CROSSTAB مشخص شد.نتایج نشان داد تغییرات کمی وکیفی پوشش گیاهی درطی١4سال برای منطقه موردمطالعه گسترده بوده است به طوری که اراضی با پوشش عالی، بسیار خوب و ضعیف افزایش مساحت و اراضی با پوشش خوب کاهش مساحت را داشته است. بیشترین افزایش مساحت در اراضی با پوشش گیاهی عالی صورت گرفته، به طوری که از 79/5069 هکتار در سال 1378 به 5/7735 هکتار در سال 1392 افزایش یافته است. همچنین بیشترین کاهش مساحت در اراضی با پوشش خوب می‌باشد که از 4/34061 هکتار به 43/27434 هکتار رسیده است. در خاتمه، برای نشان دادن رابطه بهتر پوشش گیاهی و دما معادله رگرسیون بین این دو پارامتر به دست آمد. نتایج این نکته را که سطوح پوشیده ازگیاه،دمای سطح کمتری دارندوپوشش گیاهی آثارخنک کنندگی برپیرامون دارد تأیید کرد. بنابراین تخریب پوشش گیاهی منطقه، گرمتر شدن سطح شهر و بسیاری عواقب زیست محیطی دیگر را به دنبال خواهد داشت.  

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

MappingVegetation and monitoring its Changes using Remote Sensing and GIS Techniques (Case study: Behbahancity)

نویسندگان [English]

  • Fatemeh Mohammadyari 1
  • Hamidreza Pourkhabaz 1
  • Morteza Tavakoli 2
  • Hossein Aghdar 3
چکیده [English]

Knowledge of qualitative and quantitative characteristics of changes are extremely important in environmental planning, land use planning and sustainable development. Currently, using vegetation maps is one of the key factors in data production for macro and micro planning. In this research, information of Landsat ETM + and OLI sensors were used to display the temporal and spatial changes of vegetation in Behbahan city in 1999 and 2013 and the value of NDVI index was calculated for two years. In order to evaluate the quality changes of vegetation, the numerical values of the index were classified into 4 classes of different lush green vegetation including land with excellent, very good, good, and poor coverage. Then, the changes were determined using CROSSTAB. The results showed that the qualitative and quantitative changes in vegetation for the study area have been extensive over 14 years, so that, the area of lands with excellent, very good and poor coverage has increased and the area of landswith good coverage, has decreased. The greatest increase in areashas occurred in lands with excellent coverage, so that, it has increased from 5069.76 hectares (ha) in 1999 to 7735.5 ha in 2013.  Also, the highestdecrease in areas has occurred in lands with good coverage thathas reached from 34061.4 ha to 27434.43 ha. Finally, the regression equation was obtained to show better relationship between the two parameters of vegetation and temperature. The results confirmed the point that the areas covered with vegetation have lower temperature and vegetation has cooling effects on the surrounding. Therefore, the degradationof the region’s vegetationwill be followed by the warming of the city and many other environmental consequences.                          

کلیدواژه‌ها [English]

  • Normalized difference vegetation index (NDVI)
  • Remote Sensing
  • Urban areas
  • Temperature changes
  • Behbahancity
  • vegetation