بررسی نقش فضاهای شهری در ایجاد هویت شهرهای جدید

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی گروه جغرافیای دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد

2 دانشجوی کارشناسی ارشد برنامه ریزی شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد

چکیده

    شهرها متشکل از عناصر و اجزاء و فضاها و عملکردها به عنوان بزرگترین مجموعه آثار انسانی بر کره زمین هستند. امروزه با افزایش جمعیت شهرهای بزرگ و بروز مشکلات ومعضلات ناشی از کمبود فضا در این شهرها، کارشناسان و متخصصین شهرسازی به فکر ایجاد شهرهای جدید برای اسکان سرریز جمعیت شهرها وکاهش مشکلات آن افتادهاند. اما متأسفانه این شهرسازان به یک مسأله اساسی یعنی ساکنین شهرها وایجاد هویت که باعث ماندگاری وحس تعلق در آن میشود توجه نکرده و با ایجاد محیط مصنوع و تقلید از «قواعد زیبا شناسی» دیگران زمینهساز از خودبیگانگی و بحران هویت شدهاند. این امر اسکان در شهرهای جدید را با مشکلاتی مواجه کرده خصوصاً در ایران برنامه اسکان جمعیت در شهرهای جدید طبق پیشبینیهای به عمل آمده، انجام نشده است و مردم تمایلی برای اسکان در آن جز از روی ناچاری ندارند. امروزه این شهرها به محیطهای خوابگاهی و فارغ از هرگونه تعاملات اجتماعی وعملکردی تبدیل شدهاند. شهرهای جدید نه تنها نتوانستند سرریز جمعیتی شهرهای بزرگ یا مادر شهرها را به خود جذب کنند، بلکه به علت نداشتن هویت و عملکرد تعریف شدهای از جذب مهاجرین نیز بازماندند. هدف از این مقاله ارائه راهکارهایی برای پویا کردن فضاهای شهری جدید وجذب بیشتر جمعیت در آن، و ایجاد محیطی که مردم درآن احساس تعلق، آرامش وامنیت نمایند، میباشد. در این مقاله ازروش تحلیلی - توصیفی استفاده شده و جمع آوری اطلاعات به صورت مطالعه اسنادی وکتابخانهای انجام شده است. از یافتههای این پژوهش میتوان به پویا کردن فضاهای عمومی در جهت تقویت روابط اجتماعی- حفظ ویژگیهای طبیعی شهر وتقویت تأثیرات آنها در ساختار کالبدی شهر وایجاد هویت در شهر جدید- تغییر طرحهای شهری برای نزدیک کردن مردم و افزایش تعاملات وبرخورد آنها در شهراست.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the Role of Urban Spaces in Creating the Identity of New Towns

نویسندگان [English]

  • Mehri Azani 1
  • Zohreh Mehdizadeh 2
  • Sabaholkhair Hajnabian 2
1 Azad University
2 Azad University
چکیده [English]

Cities, as the largest collection of human traces, contain different elements, components, spaces, functions. Nowadays with the population increase in large cities and problems caused by limited space in those cities, urban engineers and experts have decided to build new towns to settle population overflow and decrease problems. Yet unfortunately, these urban engineers have ignored a crucial issue which is the city inhabitants and their need to create an identity, to feel survival and attachment. Imitating “aesthetic principles” of others, they have constructed an artificial environment and resulted in alienation and identity crisis. This has caused some problems for the settlement in new towns. Specifically in Iran, population settlement plans in new towns have not been successful and people do not show any tendency for living in these towns unless they do not have any other choice. Today, these cities have turned into a sort of dormitory without any functional and social interaction. New towns not only failed in attracting population overflow of metropolis, but also they failed in attracting emigrants due to lack of a defined identity and function. The present article seeks to provide solutions for dynamizing the environment of new towns, attracting larger population, creating an environment in which people feel comfortable, safe and emotionally attached. Descriptive-analytic method is used and data collection is performed in the form of documentary, secondary research. The findings of the research includes the physical structure of city and creating an identity in new towns, changing urban plans with the aim of bringing people closer and increasing their interactions and encounter.

کلیدواژه‌ها [English]

  • urban environment
  • new towns
  • Identity
  • urban plans

1- اعتماد، گیتی(1380)، «آینده شهرسازی ایران» مجله معماری وشهرسازی، شمارههای 62و63 دوره نهم

2-  ایرانمنش، شیوا، (1385)، عرصههای عمومی، عرصههای فراموش شده در شهرهای جدید

3- باقری بهشتی، شیوا، (1385)، زیباشناسی شهری، معیارو روشها

4- پیران؛ پرویز، (1385)، شهرهای جدید ، بیتاریخ و بدون هویت مسئله هویت یابی

5- تقیزاده؛ محمد، (1386)، ادراک زیبایی و هویت شهر در پرتو تفکر اسلامی، سازمان فرهنگی تفریحی شهرداری اصفهان، چاپ اول

6- تیبالذر؛ فرانیس (1383)، شهرسازی شهروندگرا، ترجمه محمد احمدی نژاد،  نشر خاک، چاپ اول

7- تاجبخش؛ کیان، (1386)، آرمان شهر، فضا، هویت و قدرت در اندیشه اجتماعی معاصر، تهران، نشر نی

8- حائری، محمدرضا(1370)، «رنگ باختن شهر تاریخی در بیرنگی تاریخ رشدشهری»، آبادی، سال دوم، شماره ششم   

9- فرید؛ یداله، (1382)، جغرفیا و شهرشناسی، دانشگاه تبریز، چاپ پنجم

10- کوپر مارکس؛ کارل و دیگران، (1387)، ترجمه رحمان تفهمی، مروری بر فرایند طراحی در فضاهای کوچک شهری، مجله شهرنگار، شماره 48، سال هشتم

11- رهنمایی؛ محمدتقی، شاه حسینی؛ پروانه، (1387)، فرایند برنامهریزی شهری ایران، تهران، سمت، چاپ پنجم

12- زیاری؛ کرامت اله، (1383)، برنامهریزی شهرهای جدید، تهران، سمت، چاپ چهارم

13- عمید؛ حسن، (1373)، فرهنگ عمید، انتشارات امیرکبیر.

14- لینچ؛ کوین، (1376)، تئوری شکل خوب شهر، ترجمه سیدحسین بحرینی، انتشارات دانشگاه تهران، چاپ اول

15- مجموعه مقالات هویت شهرهای جدید، (1385)، انتشارات مسکن وشهر سازی، چاپ اول

16- مدنیپور؛ علی، (1379)، طراحی فضای شهری، نگرشی بر فرآیند اجتماعی و مکانی، ترجمه فرهاد مرتضایی، شرکت پردازش در برنامهریزی شهری

17- معین؛ محمد، (1371) فرهنگ فارسی، تهران، مؤسسه انتشارات امیرکبیر

18- معینی: سیدمحمد مهدی، (1385)، جایگاه سفرهای پیاده در شهرهای جدید،مدیر مرکز اطلاعات جغرافیایی شهر تهران

19- میرمقتدایی؛ مهتا، طالبی؛ ژاله، (1385)، هویت کالبدی شهر مطالعه موردی تهران، مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن، تهران، چاپ اول

20- وزارت مسکن و شهرسازی، (1373)، شهرهای جدید فرهنگی در شهرنشینی، مجموعه سخنرانیهای ایراد شده در کنفرانس بینالمللی توسعه شهری و شهرهای جدید، چاپ اول

21- http//www.akcity.govt.n2/auckland/economy/ulban/sense-of-place-pdf