رویکرد به مدیریت یکپارچه محیطی در سازماندهی سواحل کشور (فرصت ها، چالش ها و راهکارها)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رشت

2 دانشیارگروه مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت

چکیده

مناطق ساحلی در سراسر جهان ازجنبه‌های تاریخی در زمره مناطقی قرار می‌گیرند که به دلیل وجود منابع غنی، همواره در معرض بیشترین بهره‌برداری‌ها  قرار دارند. مناطق ساحلی از پربارترین و پویاترین مناطق جهان و بستر فعّالیت‌های عظیم اقتصادی و اجتماعی در جهان به شمار می‌روند. از طرف دیگر، به موازات رشد جمعیت  و توسعه فعّالیت‌ها در این عرصه‌ها طی سال‌های گذشته، فشار زیادی بر این مناطق وارد آمده و در معرض انواع آلودگی‌ها و تخریب‌ها قرار گرفته‌اند. سواحل ایران نیز از این قاعده مستثنا نبوده و طی سال‌های گذشته به ویژه سواحل شمالی کشور،  در معرض انواع آلودگی‌ها و توسعه کاربری‌ها، فراتر از توان و تحمّل این مناطق قرار گرفته است. به همین دلیل نیز طی سال‌های گذشته تلاش‌هایی برای اصلاح این روندها و شرایط حاکم بر این عرصه‌ها آغاز شده است. با تصویب ماده 63 قانون برنامه چهارم توسعه و آیین نامه اجرایی آن انتظار می‌رود، با توجّه به ساز و کارهای اجرایی و وظایفی که برای دستگاه‌های اجرایی در این آیین‌نامه پیش‌بینی شده است، بتوان تا حدودی معضلات کنونی سواحل کشور را به طور عام و سواحل شمالی کشور را به طور خاص، سازماندهی کردکه این سازماندهی باید نتیجه مطالعات و برنامه ریزی در قالب فرایند مدیریت یکپارچه محیطی باشد. بر این اساس، در مقالة حاضر به صورت اجمالی به برخی از مسائل و مشکلات پرداخته شده و در نهایت پیشنهادهایی ارایه می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Integrated environmental management in the organization of the coast of the country

نویسندگان [English]

  • Bahman Ramezani 1
  • Mohammad Taleghani 2
1 Azad University
2 Azad University
چکیده [English]

All over the world, coastal areas have always been exploited more than any other area because of their rich resources. Coastal areas are among the most dynamic and productive areas of the world and a context for immerse economic and social activities. On the other hand, population growth and development of activities put a lot of pressure on these areas and now coasts face different pollutions and destructions. Iranian coasts are no exception and especially northern coasts have faced different pollutions and land use development much more than their tolerance and strength during last years. Therefore, efforts to correct the dominant procedures and situations began. With the enactment of the fourth development plan (act 63) and its regulation and considering executive mechanisms and executive organization responsibilities, it is possible to organize some of current problems in coasts, and especially northern coasts. This organization must be based on researches and planning in the context of integrative environmental management. Accordingly, the present article briefly address some issues and problems and finally some suggestions are provided.

کلیدواژه‌ها [English]

  • management and organization
  • coasts
  • limits
  • coastal area
  • integrative coastal management

1- بندر و دریا؛ 1386 ؛ مدیریت خط ساحلی در مطالعات مدیریت یکپارچه مناطق ساحلی ایران ؛ شماره 11.

2 – سازمان ایرانگردی و جهانگردی،(1381)، «طرح آزادسازی ساحل دریا»،  استان مازندران.

3 – سازمان حفاظت محیط زیست،(1383)، «مجموعه قوانین و مقرّرات حفاظت از محیط زیست ایران»،  جلد اوّل.

4 – فاطمی. محمّدرضا، (1384)، «اکولوژی دریای خزر»، سازمان حفاظت محیط زیست.

5 – قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران (1388 – 1384) سازمان برنامه و بودجه (سابق).

6 – مقیمی. سعید، (1378)، »گزارش تحلیلی مجموعه قوانین مدیریت و حفاظت سواحل کشور»، وزارت نیرو، معاونت حفاظت و بهره‌برداری دفتر حفاظت و مهندسی رودخانه و سواحل و کنترل سیلاب.

7 – نیّتی. فرید و همکاران، (1378)، «طرح جامع مدیریت مناطق ساحلی»، سازمان بنادر و کشتیرانی.

8 – وزارت نیرو ،(1381)،«حفاظت و مدیریت سواحل، مشکلات و پیشنهادها»،.