بازنگرى در نقش و عملکرد فضاهاى سبز و باز در مدیریت بحران شهر بروجن (نارسائى ‏ها و مشکلات)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشار گروه جغرافیای دانشگاه اصفهان

2 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه ریزی

چکیده

بحران‏ هاى شهرى پس از حوادث غیرمترقبه بالاخص زلزله از مسائل مبتلابه جوامع شهرى بوده و با تمرکز جمعیت در نقاط شهرى و انباشت فعالیت و سکونت در آن‏ها، هر روز از اهمیت بیشترى برخوردار مى‏ گردد. امروزه «برنامه‏ ریزى پیش از بحران» یکى از سه حوزه فعالیتى است که در دستور کار 21 در خصوص توسعه برنامه ‏ریزى و مدیریت اسکان بشر در نواحى مستعد فاجعه (بحران) مدنظر قرار گرفته است. (طراوتى، حمید و سیدامیر ایافت، 1377 ص 81)این امر مهم مى ‏طلبد تا برنامه‏ ریزى مدیریت بحران با جدیت بیشترى جایگاه خود را در برنامه‏ ریزى توسعه‏ اى شهرهاى کشورمان بالاخص کلانشهرها باز شناسد و در این میان نقش و جایگاه فضاهاى سبز و باز در برنامه‏ ریزى مدیریت بحران غیرقابل انکار است. لذا در این مقاله سعى گردیده تا با اتکاء به آمار و اطلاعات کتابخانه ‏اى و اسنادى، برداشت‏ ها و بازدیدهاى میدانى و بکارگیرى تحلیل‏ هاى کمى به ارزیابى فضاهاى سبز و باز شهربروجن و ارزیابى توانمندى شهر در مواجهه با بحران (بالاخص زلزله) بپردازیم. نتایج بدست آمده از مطالعات به وضوح بیانگر وضعیت بالنسبه مطلوبى از نظر فضاهاى سبز و باز در این شهر مى‏ باشد. اما براى رسیدن به وضعیت مطلوب بایستى اقداماتى در خصوص توسعه و باز توزیع نرمال فضاهاى سبز و تجهیز آن‏ها به امکانات مناسب در این شهر صورت پذیرد. تقویت هر چه بیشتر فضاهاى سبز تنها در پرتوى نقش این شهر به عنوان مرکز پشتیبان نیمه جنوبى استان در برنامه ‏ریزى مدیریت بحران قابل توجیه مى‏ باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Review of the Role and Function of Green Spaces in the Management of the Crisis in Borujen City (Shortcomings and Problems)

نویسندگان [English]

  • Masoud Taghvaii 1
  • Hamid Reza Hakimi 2
1 Associate Professor of the Department of Geography, University of Isfahan
2 Master of Geography and Planning
چکیده [English]

Urban crises after the unexpected incidents, especially earthquakes, are among the ongoing problems of urban societies and are becoming more and more important with the concentration of population in urban areas and the accumulation of activity and residence in them. Today, "pre-crisis planning" is one of the three areas of activity that is considered in agenda 21 on the development of human settlement planning and management in disaster-prone areas. (Travati, Hamid and Seyyed Amir Ayat, 1998, p. 81). Therefore, it is important that the crisis management planning recognize its position in the development of cities of our country more seriously, especially metropolises, and in this case the role of the green and open spaces in the planning of crisis management are undeniable. Therefore, in this paper, we tried to rely on the secondary and documentary data, field observations and surveys, and the use of quantitative analysis to evaluate the green spaces of the city of Borujen and assess the city's ability to face crises (especially earthquakes). The results of the studies clearly indicate a relatively favorable situation for green and open spaces in this city. But in order to achieve the desired status, measures should be taken to develop and normally re-distribute green spaces and equip them with suitable facilities in this city. Increasing the extent of green spaces is only justified by the role of the city as the supportive center of the province in the planning of crisis management.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Open Space
  • Green space
  • Crisis
  • crisis management
  • Borujen City

1- احمدى؛ حسن، 1376: نقش مسکن در آسیب‏پذیرى شهر، فصلنامه مسکن.

2- بحرینى، سیدحسن، «برنامه‏ریزى کاربرى زمین در مناطق زلزله‏خیز، نمونه شهرهاى منجیل، لوشان، رودبار»، انتشارات بنیادمسکن انقلاب اسلامى، چاپ اول، بهار75.

3- توفیق، فیروز، «طرح‏هاى توسعه شهرى و بحران زلزله»، هفت شهر، سال 5و6، شماره 18 و 19، زمستان 83 و بهار 84.

4- سازمان مدیریت و برنامه‏ریزى،1380: ضوابط طراحى فضاهاى سبز شهرى، معاونت امورفنى، دفتر امورفنى و تدوین معیارها، نشریه شماره203،تهران.

5- سعیدنیا، احمد، 1378: کتاب سبز شهردارى، جلد9، فضاى سبز شهرى، وزارت کشور، مرکز مطالعات و برنامه‏ریزى شهرى، تهران.

6- سعیدنیا، احمد، سرشت استرتژیک برنامه‏ریزى و مدیریت شهرى، فصلنامه مدیریت شهرى، شماره 14، تابستان 82.

7- سیف‏الدینى، فرانک، 1378: فرهنگ واژگان برنامه‏ریزى شهرى و منطقه‏اى، جلد اول، شیراز.

8- طراوتى، حمید و سیدامیرایافت، «دستور کار 21»، کنفرانس سازمان ملل درباره محیط زیست و توسعه، انتشارات سازمان حفاظت و محیط زیست با همکارى برنامه عمران سازمان ملل متحد، چاپ اول، سال 1377.

9- عبداللهى، مجید، «مدیریت بحران در نواحى شهرى»، سازمان شهردارى‏هاى کشور، چاپ اول، سال 1380.

10- فریادى، شهرزاد، «روش‏هاى طراحى شهرى در کاهش آسیب پذیرى از زلزله، نمونه موردى شهر رستم آباد»، مجموعه مقالات دومین کنفرانس بین‏المللى زلزله‏شناسى و مهندسى زلزله، جلد2، اردیبهشت 74.

11- لقایى، حسنعلى، 1373: برنامه‏ریزى و طراحى فضاى سبز شهرى، فصلنامه فضاى سبز، سال دوم، شماره5و6، تهران.

12- مجموعه مقالات دومین کنفرانس بین‏المللى زلزله‏شناسى و مهندسى زلزله، مؤسسه بین‏المللى زلزله‏شناسى و مهندسى زلزله، اردیبهشت 1374.

13- مجنونیان، هنریک، 1374، مباحثى پیرامون پارک‏ها، فضاى سبز و تفرجگاه‏ها، سازمان پارک‏ها و فضاى سبز شهرتهران.

14- مهندسان مشاور شهر و خانه، خلاصه گزارش طرح جامع شهر زاهدان، نقشه نحوه استفاده از اراضى پیشنهادى، سال1384.

15- مهندسان مشاور شهر و خانه، «طرح جامع شهر بروجن، سازمان مسکن و شهرسازى استان چهارمحال و بختیارى، جلد 1، سال 1380.

16- Davies.peter.1977.The American Heritage Dictionary of the Language.Dell.publishing.Co.Inc. English

17- Tucker.Be.1994.Some Remark Concerning Worddwide Urban Eearthquake Hazard Mitigation.Inssues in Urban Earthquake Risk.

18- Urbom.Ruth.2003.Oxford American Word Power Dictionary.