بیابان زایى در مناطق خشک

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناس ارشد ژئومورفولوژى دانشگاه رازى کرمانشاه

چکیده

بیابان زایى مشکل عمده و اصلى اراضى است که در مناطق خشک دنیا قرار داشته و در حال نابودى هستند. از بین رفتن خاک و پوشش گیاهى تأثیرات نامطلوبى را با خود به همراه دارد. به طورى که تقریبا 50 درصد از اراضى در نتیجه مدیریت غلط کشاورزى و مراتع توسط انسان روبه زوال مى‏ روند. بخش بزرگى از آمریکاى شمالى و کشور اسپانیا را مناطق خشکى در برگرفته که دچار پدیده بیابان زایى شده ‏اند. چراى بیش ازحد دام وقطع درختان جنگل ها باعث افزایش روند بیابان زایى در مراتع مى‏ شود. فعالیتهاى کشاورزى که افزایش سرعت فرسایش آبى و بادى را سبب مى ‏شوند، بیشترین نقش را در تأمین آب براى محصولات کشاورزى دارند و مدیریت نادرست منابع آب که ممکن است شور شدن زمین ها را سبب شود باعث کاهش قابلیت منابع آبى مى‏ شود. علاوه بر نابودى پوشش گیاهى، فرسایش و شورشدن اراضى، اثرات بیابان زایى در خاک هاى حاصل خیز لس را مى‏ توان به صورت فشرده شدن خاک و پوسته شدن آن ملاحظه نمود. شهرنشینى، معدن کاوى و گردشگرى اثرات نامطلوبى را بر قسمتهاى مختلف اراضى به جا مى‏ گذارند زیرا این اراضى نیز در گروه اراضى کشاورزى دیم یا آبى قرار دارند. اگر منابع مالى و سیاست هاى عملى صحیح وجود داشته باشد، مبارزه با پدیده بیابان زایى با استفاده از تکنیک‏ هاى موجود شناخته شده مى‏ تواند مفید واقع شود.

عنوان مقاله [English]

Desertification in Arid Areas

نویسنده [English]

  • Mahdi Saghafi (Translator)
Master of Geomorphology, Razi University of Kirmanshah
چکیده [English]

Desertification is a major problem of lands that are located in arid areas of the world and consequently gradually destroyed. Elimination of soil and vegetation has adverse effects, as almost 50% of land degrades as a result of human mismanagement of agriculture and rangelands. A large part of North America and Spain are covered by arid areas that have experienced desertification. Excessive grazing of livestock and felling of forest trees tend to increase desertification in rangelands. Agricultural activities that increase the rate of water and wind erosion play the largest role in consuming water for agricultural products, and mismanagement of water resources may cause salinity and therefore reduce water resources’ potential of utilization. In addition to destruction of vegetation, erosion and salinization, the effects of desertification on the fertile Loess soils can be seen as soil compression and shelling. Urbanization, mining and tourism have undesirable effects on different parts of land because these lands are also categorized as rainfed or irrigated agricultural lands. If there are proper financial sources and practical policies, combating the phenomenon of desertification using known techniques can be of consequence.